Pierwsze tygodnie z maluchem to czas pełen radości, ale nierzadko także niepokoju, bo dziecko jest całkowicie zależne od swoich rodziców i nie będzie w stanie powiedzieć, gdy pojawią się jakieś dolegliwości.
Jednym z najczęstszych zjawisk, które budzą obawy młodych rodziców, jest ulewanie u noworodków. Mokra plamka na ramieniu po karmieniu potrafi wywołać lawinę pytań, jednak uspokajamy – w większości przypadków ulewanie jest fizjologicznym, przejściowym i zupełnie normalnym zjawiskiem, które mija wraz z dojrzewaniem układu pokarmowego.
Warto mimo wszystko trochę lepiej poznać ten temat, bo może to oszczędzić sporo stresu podczas opieki nad niemowlakiem.
Spis Treści
Dlaczego noworodek ulewa?
Ulewanie to cofanie się niewielkiej ilości pokarmu z żołądka do przełyku i dalej – do jamy ustnej. Przyczyny mogą być różne i wynikać zarówno z fizjologii maluszka, jak i technik karmienia czy zachowania zaraz po jedzeniu. Dlatego też przyjrzymy się najczęstszym przyczynom ulewania.
Ulewanie u noworodka – przyczyny:
1. Niedojrzałość układu pokarmowego
Dolny zwieracz przełyku u noworodka jest jeszcze słaby i nie domyka się szczelnie, w związku z czym pokarm może więc łatwo cofać się przy zmianie pozycji czy ucisku na brzuszek. Układ pokarmowy potrzebuje czasu, aby się w pełni rozwinąć, więc po kilku miesiącach sytuacja powinna być już opanowana.
2. Przejedzenie
Mały żołądek szybko się przepełnia, a wtedy nawet niewielki nadmiar mleka może „wrócić”.
3. Połykania powietrza
Łapczywe ssanie, lub nieprawidłowo dobrana pozycja do karmienia naturalnego, płacz przed karmieniem lub nieprawidłowo dobrany smoczek często skutkują połykaniem powietrza, a to z kolei sprzyja ulewaniu.
4. Nieprawidłowe techniki karmienia
Karmienie całkowicie na leżąco lub zbyt szybki wypływ mleka zwiększają ryzyko cofania treści pokarmowej. Warto zatem trzymać dziecko w pozycji półleżącej w trakcie posiłku oraz dostosować tempo karmienia do jego możliwości.
Sprawdź nasze produkty
Ulewanie a refluks u noworodka – jakie są różnice?
Rodzice często utożsamiają ulewanie z refluksem u noworodka, a to dwie różne sprawy, chociaż powszechnie określenia bywają używane zamiennie. Typowe ulewanie jest też nazywane refluksem niemowlęcym, jednak różni się ono od choroby refluksowej. Ponadto ulewanie dotyczy nawet połowy niemowląt, a refluks jest rzadszy.
W przypadku naturalnego ulewania, dziecko prawidłowo przybiera na wadze, nie odczuwa dyskomfortu, co widać po tym, że jest pogodne i aktywne, a ilość treści żołądkowej zmniejsza się z czasem, aż całkowicie zanika (najczęściej między 6. a 12. miesiącem życia).
Jeżeli jednak objawy wykraczają poza ten schemat i dochodzi ból, wymioty czy nieprawidłowy przyrost masy, to możemy mówić o refluksie. Warto to zawsze skonsultować z pediatrą, który najlepiej oceni, czy te różnice są tak duże.
Co robić, gdy noworodkowi się ulewa?
Chociaż częste ulewanie u noworodka może być zupełnie normalne, warto wprowadzić drobne zmiany, które pozwolą je ograniczyć. Nie obraca to codziennej opieki o 180 stopni, ale ją ułatwia.
W takim razie, co na ulewanie u noworodka sprawdzi się najlepiej?
- Karmienie w pozycji półpionowej/półleżącej,
- Mniejsze porcje, ale podawane częściej (należy pamiętać o kilkugodzinnych przerwach między porcjami jedzenia).
- Przerwy na odbijanie w trakcie i po karmieniu.
- Pionizacja dziecka po posiłku i unikanie gwałtownych ruchów.
Mimo wszystko w czasie jedzenia może dojść do cofnięcia treści żołądkowej, więc powstaje pytanie, czy karmić dziecko po ulaniu? Jeżeli maluch ma ochotę dalej jeść, to można przystawić do piersi lub butelki. Może się jednak okazać, że jest już najedzony, bo podczas ulewania zazwyczaj nie dochodzi do zwrócenia całego pokarmu.
Wyjątkiem jest sytuacja, gdy występuje chlustające ulewanie u noworodka, czyli gwałtowny zwrot treści pokarmowej przypominający wymioty. Co więcej, jeśli takie przypadki się regularnie powtarzają, wtedy należy skonsultować się z lekarzem.
Do kiedy noworodek może ulewać?
Największe nasilenie ulewania obserwuje się pomiędzy 2. a 4. miesiącem życia, ale z biegiem czasu następuje stopniowa poprawa, na którą wpływają zmiany w fizjologii i zachowaniu dziecka. Gdy maluch zaczyna siedzieć, to treść żołądkowa inaczej się rozmieszcza w układzie pokarmowym, który zresztą staje się coraz lepiej ukształtowany. Poprawa następuje też w momencie rozszerzania diety, zwłaszcza o pokarmy stałe.
U większości niemowląt problem ustępuje do 12. miesiąca życia, ale może to nastąpić zarówno wcześniej (między 6. a 8. miesiącem, a także później – po 16. miesiącu).
Obfite ulewanie u noworodka dotyczy więc zazwyczaj pierwszych miesięcy, potem jest już sporadyczne. Jeżeli jednak problem się utrzymuje, narasta lub dochodzą do niego inne niepokojące objawy (o czym niżej), wtedy konieczna jest rozmowa z lekarzem.
Kiedy ulewanie powinno zaniepokoić?
Chociaż mocne ulewania u noworodka jest zazwyczaj niegroźne, to niektóre objawy powinny być alarmujące. Jeśli zauważysz któryś z poniższych, skonsultuj się z lekarzem.
- brak przyrostu masy ciała,
- ulewanie z krwią u noworodka,
- żółte ulewanie u noworodka (może wskazywać na obecność żółci),
- ulewanie nosem i buzią u noworodka (czasami połączone z dusznością),
- trudności w oddychaniu, kaszel, świszczący oddech,
- gorączka,
- nasilone wymioty.
Ważna jest również obserwacja, jaki ma ulewanie u noworodka kolor. Jeżeli jest przejrzyste lub mleczne zwykle nie budzi niepokoju, natomiast zielonkawe lub krwiste wymaga pilnej konsultacji.
Nietypowe sytuacje podczas ulewania – czy to normalne?
Nie wszystkie nietypowe objawy muszą wzbudzać niepokój, dlatego trzeba spojrzeć na sytuację całościowo. Wybraliśmy 3 najpowszechniejsze, które są zazwyczaj całkiem normalne. Oto one:
- Ulewanie u noworodka i czkawka
Czkawka często występuje po połykaniu powietrza i zwykle nie jest powodem do niepokoju, ponieważ przechodzi samoistnie. - Ulewanie z flegmą u noworodka
Flegma może się pojawić przy infekcji lub nasilonym ślinieniu. Jeśli towarzyszy temu kaszel czy katar, warto skonsultować się z pediatrą. - Ulewanie nosem u noworodka
Wygląda to niepokojąco, ale przy prawidłowym napięciu mięśniowym i braku duszności warto skonsultowania z pediatrą.
Podsumowanie – ulewanie u noworodka
Ulewanie u noworodka po każdym karmieniu może być stresujące, ale w większości przypadków jest to naturalny etap, bo układ pokarmowy dziecka ciągle się rozwija. Jeżeli maluszek jest pogodny, prawidłowo przybiera na wadze i nie pojawiają się żadne alarmujące objawy, wtedy możesz spokojnie uznać, że to przejściowy etap.
W Venicci wiemy, że rodzicielstwo to sztuka szukania idealnej równowagi pomiędzy czujnością a spokojem. Dlatego zachęcamy – w razie wątpliwości zawsze warto porozmawiać z pediatrą, który profesjonalnym okiem oceni sytuację. A jeśli szukasz wiedzy na własną rękę – także w innych tematach – to na naszym blogu znajdziesz mnóstwo wartościowych treści.
Zachęcamy do zapoznania się z nimi.
